ICRC ၏ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံမှု
မြန်မာ့နိုင်ငံရေး/လူထု ဆွေးနွေးသုံးသပ်ချက်များ၊ ICRC နှင့် အာဏာသိမ်း မြန်မာစစ်အုပ်စု အဆက်ဆက်တို့၏ ဆက်ဆံရေးသမိုင်းစဉ်များအား ဆန်းစစ်ချက်
သရုပ်ဖော်ပုံကို AI ဖြင့် ဖန်တီးသည်။
ကောက်နှုတ်ချက်များ
လတ်တလောဖြစ်စဉ် - ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတကာကြက်ခြေနီကော်မီတီ (ICRC) ၏ မြန်မာ ဌာနေ ကိုယ်စားလှယ် အာနိုး ဒီ ဘက်ခ် (Arnaud de Baecque) သည် ၁၉၄၉ ဂျီနီဗာကွန်ဗင်းရှင်း လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများနှင့်အညီ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် နေပြည်တော်တွင် သီးသန့်တွေ့ဆုံခဲ့ပါသည်။
အာဏာသိမ်း စစ်အုပ်စု၏ မဟာဗျူဟာ - စစ်အုပ်စုသည် နိုင်ငံရေးတည်ငြိမ်မှုကို ပုံဖော်ရန်၊ ဒေသတွင်း ဖိအားများကို လျှော့ချရန်နှင့် ICRC ၏ လျှို့ဝှက်အစီရင်ခံစာပေးပို့သည့် စည်းမျဉ်းကို အသုံးချကာ သတင်းအချက်အလက်ကို ထိန်းချုပ်ရန် ဓာတ်ပုံများကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
ပြည်တွင်း နိုင်ငံရေးအမြင် - လေ့လာသူများက ဤတွေ့ဆုံမှုကို ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ သက်ရှိထင်ရှားရှိနေကြောင်း သက်သေပြမှုတခု အဖြစ် အရေးပါကြောင်း ရှုမြင်ကြသော်လည်း စစ်အုပ်စု၏ နိုင်ငံရေးအမြတ်ထုတ်မှုကို သတိပြုရန်နှင့် ထိန်းသိမ်းခံထားရသူများအားလုံးထံသို့ အကူအညီရောက်ရှိရေး တောင်းဆိုရန် တိုက်တွန်းထားကြပါသည်။
သမိုင်းဝင် ဖြစ်စဉ်များ - လွန်ခဲ့သည့် ဆယ်စုနှစ် လေးခုအတွင်း အဆက်ဆက်သော စစ်အုပ်စုတို့သည် နိုင်ငံတကာ၏ ဝိုင်းပယ်မှုခံရချိန်များတွင် နိုင်ငံရေးအသာစီးမှုရရှိရေးအတွက် ကြက်ခြေနီအဖွဲ့အား အကန့်အသတ်ဖြင့် ဝင်ရောက်ခွင့်ပြုလေ့ရှိသည်ကို သမိုင်းက ပြသနေပါသည်။
ခန့်မှန်းဖတ်ရှုချိန် - ၄-၅ မိနစ်ခန့်
အနှစ်ချုပ်အစီရင်ခံစာ
၂၀၂၆ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၃ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံတကာ ကြက်ခြေနီ ကော်မီတီ (ICRC) ၏ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ ဌာနေကိုယ်စားလှယ် အာနိုး ဒီ ဘက်ခ် (Arnaud de Baecque) သည် နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရှင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် နေပြည်တော်၌ တွေ့ဆုံခဲ့ပါသည်။ ဤသည်မှာ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီး အသက် ၈၁ နှစ်ရှိပြီဖြစ်သည့် ဒီမိုကရေစီခေါင်းဆောင်နှင့် နိုင်ငံတကာ ကိုယ်စားလှယ်တဦးတို့ ပထမဦးဆုံး တရားဝင်တွေ့ဆုံမှု ဖြစ်ပါသည်။
ICRC က ၁၉၄၉ ဂျီနီဗာကွန်ဗင်းရှင်းပါ လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများနှင့်အညီ လုပ်ဆောင်ခြင်း ဖြစ်သော်လည်း၊ စစ်အုပ်စုကမူ နိုင်ငံတကာနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံရာတွင် အသာစီးရရန် ကြိုးပမ်းသည့် အနေဖြင့် ဤတွေ့ဆုံမှု ဓာတ်ပုံများကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါသည်။
ဤမူဝါဒအစီရင်ခံစာတွင် အဆိုပါ တွေ့ဆုံမှုနှင့် စပ်လျဉ်း၍ အောက်ပါ ရှုထောင့်သုံးခုမှ သုံးသပ်ထားပါသည်။
၁။ ဖြစ်စဉ်ဆန်းစစ်ချက် - တွေ့ဆုံမှု၏ အနီးကပ်အခြေအနေ၊ သံတမန်ရေးရပ်တည်ချက်နှင့် သက်ရောက်မှုများ။
၂။ ပြည်တွင်းနိုင်ငံရေးဆွေးနွေးချက်များ - မြန်မာ့နိုင်ငံရေးအသိုင်းအဝိုင်း၏ သုံးသပ်ချက်များ။
၃။ သမိုင်းအစဉ်အလာများ - ၁၉၈၆ မှ ယနေ့အထိ စစ်အစိုးရအဆက်ဆက်နှင့် ICRC တို့၏ ဆက်ဆံရေးသမိုင်း။
၁။ ဖြစ်စဉ်ဆန်းစစ်ချက် - ၂၀၂၆ ဩဂုတ်လ ICRC တွေ့ဆုံမှု
ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ကျန်းမာရေးနှင့် သူမအား ထားရှိသည့် နေရာအတွက် စိုးရိမ်မှုများ မြင့်တက်နေချိန်တွင် ဤတွေ့ဆုံမှု ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်သည်။
လုပ်ထုံးလုပ်နည်းဆိုင်ရာ လိုက်နာမှု - ICRC သည် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံရာတွင် လွတ်လပ်ခွင့်ဆုံးရှုံးနေသူများအား သွားရောက်ကြည့်ရှုသည့် ကမ္ဘာ့စံချိန်စံညွှန်းအတိုင်း စစ်တပ်အစိုးရ၏ စောင့်ကြည့်သူများမပါဘဲ သီးသန့်တွေ့ဆုံခွင့် ရရှိခဲ့သည်ဟု အတည်ပြုခဲ့ပါသည်။
လျှို့ဝှက်ထိန်းသိမ်းမှု စည်းမျဉ်း - ICRC ၏ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရ ထိန်းသိမ်းခံရသူ၏ ကျန်းမာရေးနှင့် အခြေအနေ အစီရင်ခံစာများကို သက်ဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်များထံသို့သာ လျှို့ဝှက်ပေးပို့မည်ဖြစ်ပြီး အများပြည်သူထံ ထုတ်ပြန်မည်မဟုတ်ပါ။
တွေ့ဆုံမှု သတင်းအပေါ် စစ်အုပ်စု၏ အသုံးချမှု - စစ်အုပ်စုက ထိန်းချုပ်ထားသည့် မီဒီယာများသည် ဓာတ်ပုံများကို ချက်ချင်းထုတ်ပြန်ကာ ပုံမှန်အခြေအနေ ဖြစ်နေသကဲ့သို့ ပုံဖော်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ကြပါသည်။
မိသားစုနှင့် အခြားသူများ၏ တုံ့ပြန်မှု - ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ သားဖြစ်သူ ကင်မ် အဲရစ် (Kim Aris) အပါအဝင် အကဲခတ်များက ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ သက်ရှိထင်ရှားရှိမှုကို ဝမ်းမြောက်သော်လည်း ဤတွေ့ဆုံမှုသည် မိသားစုနှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်သွယ်ခွင့် သို့မဟုတ် လွတ်မြောက်မှုအတွက် အထောက်အပံ့ ပြုနေခြင်း မဟုတ်ကြောင်း ထောက်ပြကြပါသည်။
၂။ ပြည်တွင်း နိုင်ငံရေးအသိုင်းအဝိုင်း၏ သုံးသပ် အကြံပေးချက်များ - သတင်းအချက်အလက်များနှင့် ပတ်သက်၍ မြန်မာ့နိုင်ငံရေး သုံးသပ်သူများ၏ အဓိက အကြံပေးမှု သုံးခု ရှိပါသည်။
က။ သတင်းအချက်အလက်ကို အပေါ်ယံမကြည့်ဘဲ မဟာဗျူဟာမြောက် လေ့လာဆန်းစစ်ရန် - ဓာတ်ပုံ အစစ်/အတု ငြင်းခုန်နေခြင်းထက် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် သက်ရှိထင်ရှားရှိနေပြီး စိတ်ဓာတ်ကြံ့ခိုင်နေသည့် သတင်းစကားကို ရယူကာ စစ်ရေး/နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုများ ပြုလုပ်သင့်ကြောင်း အဆိုပြုတိုက်တွန်းကြပါသည်။
ခ။ ICRC ၏ လုပ်ပိုင်ခွင့်အပေါ် သုံးသပ် ဝေဖန်ရန် - နွေဦးတော်လှန်ရေးအတွင်း စစ်အုပ်စုက နိုင်ငံရေးအမြတ်ထုတ်လိုသည့် အချိန်များတွင်သာ ICRC ကို လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ခွင့်ပေးခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မြေပြင်တွင် အမှန်တကယ် လိုအပ်နေသည့် စစ်ဘေးရှောင်များ၊ တော်လှန်ရေးအင်အားစု ထိန်းချုပ်ဧရိယာများနှင့် အကျဉ်းထောင်များတွင် ရှိနေသည့် ပြည်သူများအား ထိရောက်စွာ ကူညီခြင်း မပြုနိုင်သေးကြောင်း ထောက်ပြကြပါသည်။
ဂ။ အပြုသဘောဆန်သော ဖိအားပေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် - ICRC ကို ရန်သူအသွင် မရှုမြင်ဘဲ၊ ထိန်းသိမ်းခံ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများအားလုံးထံ ဝင်ရောက်ခွင့်၊ မိသားစုများနှင့် စာပေးစာယူပြုကာ ဆက်သွယ်နိုင်ခွင့်နှင့် စစ်ဘေးဒုက္ခသည်များထံ အကူအညီများ အမှန်တကယ်ရောက်ရှိရေးအတွက် ဖိအားပေး တိုက်တွန်းသင့်သည်ဟု လေ့လာသူ အများစုက အဆိုပြုကြပါသည်။
၃။ ICRC နှင့် မြန်မာစစ်အုပ်စု အဆက်ဆက် ကြားရှိ သမိုင်းမှတ်တမ်းများ
ICRC သည် မြန်မာစစ်အစိုးရများနှင့် ဆက်ဆံရာတွင် အောက်ပါ သမိုင်းဝင် မှတ်တမ်းများ ရှိခဲ့ပါသည်။
၁၉၈၆ - ဦးနေဝင်းခေတ်တွင် ICRC ရုံးခွဲ စတင်ဖွင့်လှစ်ပြီး ခြေတု လက်တုများ ထုတ်လုပ်ပေးခြင်းနှင့် ဆေးဝါးထောက်ပံ့ခြင်းများ စတင်ခဲ့သည်။
၁၉၉၉–၂၀၀၅ - နဝတ/နအဖ စစ်အုပ်စု လက်ထက်တွင် အကျဉ်းထောင်များသို့ သီးသန့်ဝင်ရောက်ကြည့်ရှုခွင့် ရရှိခဲ့သည်။
၂၀၀၅–၂၀၁၂ - ICRC က အကျဉ်းထောင်များသို့ ဝင်ရောက် စစ်ဆေးသည့်အခါတွင် စစ်အုပ်စုက ၎င်းတို့အား ထောက်ခံသည့် ကြံ့ခိုင်ဖွံ့ဖြိုးရေးအဖွဲ့ (USDA) ကဲ့သို့သော အသင်းအဖွဲ့များအား လိုက်ပါခွင့်ပြုရန် တောင်းဆိုသည်ကို ICRC က မလိုက်လျောဘဲ အကျဉ်းထောင် ကြည့်ရှုမှုများကို ဆိုင်းငံ့ခဲ့သည်။
၂၀၁၃–၂၀၂၀ - ဦးသိန်းစိန်အစိုးရလက်ထက်တွင် အကျဉ်းထောင်အတွင်း ဝင်ရောက်ကြည့်ရှုမှုများ ပြန်လည်စတင်ခဲ့ပြီး ရခိုင်၊ ကချင်နှင့် ရှမ်းပြည်နယ်တို့တွင် လုပ်ငန်းများ တိုးချဲ့ခဲ့သည်။
၂၀၂၁–၂၀၂၆ - ၂၀၂၁ စစ်အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းတွင် အကျဉ်းထောင်အတွင်း ဝင်ရောက်ကြည့်ရှုမှုများ ပြန်လည်ရပ်တန့်ခဲ့သည်။ စစ်အုပ်စုက ဖမ်းဆီးထားသည့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား ၂၀၂၆ ဩဂုတ်လတွင် ICRC က တွေ့ဆုံမှုသည် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားတဦးနှင့် ပထမဦးဆုံး တွေ့ဆုံခြင်း ဖြစ်သည်။
၄။ မဟာဗျူဟာမြောက် မူဝါဒအကြံပြုချက်များ
(က) တော်လှန်ရေးအစိုးရ/အဖွဲ့အစည်းများအတွက်
၁။ တန်းတူညီမျှခွင့် တောင်းဆိုရန် - ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် တွေ့ဆုံခွင့်ပေးသကဲ့သို့ ICRC အား အကျဉ်းထောင်အသီးသီးရှိ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများအားလုံးနှင့် တွေ့ဆုံခွင့်ရရေးအတွက် စစ်အုပ်စုအား ဖိအားပေးရန်။
၂။ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် ကူညီမှုဆိုင်ရာ မူဝါဒများ - ICRC အနေဖြင့် စစ်အုပ်စု၏ ခွင့်ပြုချက်မလိုဘဲ တော်လှန်ရေးနယ်မြေများသို့ နယ်စပ်မှတဆင့် တိုက်ရိုက်ကူညီနိုင်ရေးအတွက် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ကတိကဝတ်များ ပေးအပ်ရန်။
(ခ) အရပ်ဘက်အဖွဲ့အစည်းများနှင့် မီဒီယာများအတွက်
သတင်းအချက်အလက် အစစ်/အတု ငြင်းခုန်မှုထက် အကျဉ်းသားများ၏ အခွင့်အရေးနှင့် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်ခွင့်များအတွက် စနစ်တကျ တောင်းဆိုရန်။
(ဂ) နိုင်ငံတကာ မိတ်ဖက်များနှင့် အလှူရှင်များအတွက်
စစ်အုပ်စု၏ ဟန်ပြတွေ့ဆုံမှုများကို နိုင်ငံရေး တိုးတက်မှုအဖြစ် အလွယ်တကူ မသတ်မှတ်ဘဲ၊ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ အကန့်အသတ်မရှိ လွတ်မြောက်ရေးကိုသာ အဓိကထား တောင်းဆိုရန်။
